Een dag uit het leven van Fedde Schurer

Het is dinsdagochtend 30 maart 05:35 uur. Gehaast stapt Fedde Schurer uit de oude grijze Opel die hem van Lemmer naar het Leeuwarder treinstation bracht. De charismatische Fries, open de wereld in kijkend is op zijn wekelijkse weg naar de Eerste Kamer. Een kop koffie haalt hij zometeen op de lange tussenstop in Zwolle, eerst wil hij eerst een kaartje kopen en een lekker plekje bemachtigen in de rustige trein. Hij heeft gisterenavond inspiratie opgedaan in een gesprek na een Dienst in Franeker met drie jongeren. Zij gaven hem een aantal argumenten om zo te gebruiken bij de behandeling van Meertaligheid in de Nederlandse Grondwet. In plaats van die argumenten direct de wereld in te Twitteren (hij heeft ruim 1.000.000 volgers), besloot hij gisteren zijn weblog te gebruiken en zijn verhaal onderbouwd de wereld in te Tiny.Url’en. Met laptop en dommel, typt hij druk.

…

Zo zou ik Fedde Schurer in de moderne tijd plaatsen. Slim en bijtijds met hetzelfde charisma de Nederlandse politiek inspirerend, Fryslâns held. Gezien zijn staat van dienst past een Eerste Kamerlidmaatschap uitstekend en daarbuiten schrijft hij veel in bladen en natuurlijk op zijn eigen weblog. Vanmiddag sprak ik op een symposium over Fedde Schurer (1898-1968). Aanleiding was het promoveren van Johanneke Liemburg. Zij heeft een prachtig werk over Fedde Schurer geschreven. Het was aan o.a. mij de taak om hem in de moderne tijd te plaatsen.

Voor mij is Fedde Schurer een voorbeeld van een politicus met visie, charisma en de kracht zijn ideeën om te zetten in daden. Hij is zo’n persoon die je wilt volgen. Dat bleek bijvoorbeeld op 16 november 1951. Fedde stond toen in Leeuwarden terecht wegens het beledigen van een rechter, omdat hij weigerde Nederlands te spreken in de rechtzaal, terwijl de rechter aangaf dat hij het Fries niet machtig was. Tijdens de zitting protesteerden vele Friese intellectuelen, studenten en anderen om zo de erkenning van het Fries te onderstrepen. De politie brak de demonstratie op met knuppels en intimidatie. Deze actie kreeg veel landelijke aandacht en staat bekend als Kneppelfreed. Kneppelfreed was een belangrijke aanleiding om de status van het Fries als Rijkstaal formeel te erkennen.

Een politicus als Fedde zou heel goed de moderne discussie over meertaligheid in het maatschappelijk verkeer kunnen leiden. Hoe om te gaan met niet-Westerse allochtonen die op school komen met een Nederlandse taalachterstand? Dat debat zou niet in de context van niet-geïntegreerde Marokkanen en Turken moeten plaatsvinden, maar juist in de context van de rijkdom die meertaligheid met zich meebrengt. Lerend vanuit de Friese lessen, waar kinderen opgroeien in het Fries en op school soms pas echt met het Nederlands in aanraking komen. Als je meertaligheid goed begeleidt, kan dat een enorme rijkdom opleveren. Bovendien zou meertaligheid in de Nederlandse samenleving normaal moeten zijn. Niet alleen bezit Nederland officieel twee Rijkstalen, daarnaast is het streven van Europa, om drietaligheid te bevorderen.

Het is een absolute aanrader om de biografie van Johanneke Liemburg te lezen. Een goed geschreven verhaal over een man met passie, visie en scherpte. Een man die uiteindelijk in de vergetelheid is geraakt.